Hội nghị Ianta diễn ra trong bối cảnh nào? Đáp án chi tiết

Câu hỏi: Hội nghị I-an-ta diễn ra trong bối cảnh lịch sử nào sau đây?

  • A. Phe Đồng minh bắt đầu chuyển sang phản công trên các mặt trận.
  • B. Phe phát xít đã xâm chiếm và thống trị hầu hết châu Âu và châu Á.
  • C. Phe Đồng minh giành được thắng lợi quan trọng trên các mặt trận.
  • D. Chiến tranh thế giới thứ hai bắt đầu lan sang châu Á – Thái Bình Dương.

Đáp án đúng là C. Phe Đồng minh giành được thắng lợi quan trọng trên các mặt trận. Hội nghị I-an-ta (tháng 2/1945) diễn ra trong bối cảnh cục diện chiến tranh thế giới thứ hai đã chuyển biến căn bản: phe Đồng minh nắm chắc phần thắng, đặt nền tảng cho việc tiêu diệt hoàn toàn chủ nghĩa phát xít.

Bối cảnh lịch sử Hội nghị I-an-ta tháng 2 năm 1945 khi phe Đồng minh giành thắng lợi quan trọng trên các mặt trận

Vì sao đáp án C là đáp án đúng?

Hội nghị I-an-ta họp từ ngày 4 đến ngày 11 tháng 2 năm 1945 tại I-an-ta (bán đảo Crưm, Liên Xô) với sự tham dự của ba nguyên thủ cường quốc Đồng minh: Stalin (Liên Xô), Roosevelt (Mỹ) và Churchill (Anh). Thời điểm này, so với những năm đầu cuộc chiến, tình hình chiến trường đã khác hẳn: Hồng quân Liên Xô đang tiến đánh trực tiếp trên đất Đức; quân Đồng minh phương Tây sau khi giải phóng Pháp năm 1944 đã quét sạch quân Đức khỏi hầu hết Tây Âu. Thất bại của nước Đức quốc xã chỉ còn là vấn đề thời gian.

Chính vì thế, mục đích của hội nghị là củng cố những thắng lợi đã giành được, đặt nền tảng cho việc tiêu diệt hoàn toàn chủ nghĩa phát xít, đồng thời bàn các thỏa thuận về thế giới sau chiến tranh như phân chia vùng chiếm đóng Đức và thành lập Liên hợp quốc. Bối cảnh đó khớp chính xác với phương án C: phe Đồng minh đã giành được những thắng lợi quan trọng trên các mặt trận.

Vì sao các phương án A, B, D sai?

Phương án A là phương án dễ nhầm nhất, vì nó cũng nói về phe Đồng minh nhưng sai ở mốc thời gian. Chữ “bắt đầu chuyển sang phản công” là đặc trưng của năm 1943: sau chiến thắng Stalingrad (tháng 2/1943) và Kursk (tháng 7/1943), phe Đồng minh mới chuyển từ thế bị động sang chủ động. Đến tháng 2/1945, cuộc phản công đã diễn ra gần hai năm, không còn là “bắt đầu”.

Phương án B nói ngược hoàn toàn tình hình. Đỉnh điểm của phe phát xít là khoảng giai đoạn 1941 – 1942; còn vào tháng 2/1945, chúng đang bị đánh bại và đẩy lùi liên tục trên mọi mặt trận. Hơn nữa, ngay cả lúc mạnh nhất, phe phát xít cũng không thống trị trọn vẹn châu Âu và châu Á.

Phương án D sai mốc quá xa: chiến tranh lan sang châu Á – Thái Bình Dương từ khi Nhật tấn công Trân Châu Cảng ngày 7/12/1941, tức hơn ba năm trước khi Hội nghị I-an-ta diễn ra.

Câu hỏi liên quan: Hội nghị I-an-ta diễn ra khi chiến tranh thế giới thứ hai…

Câu hỏi: Hội nghị I-an-ta diễn ra khi chiến tranh thế giới thứ hai

  • A. bước vào giai đoạn quyết liệt.
  • B. bước vào giai đoạn kết thúc.
  • C. bước vào giai đoạn phản công.
  • D. bước vào giai đoạn giằng co.

Đáp án đúng là B. bước vào giai đoạn kết thúc. Cuộc chiến kéo dài từ 1939 đến 1945; tháng 2/1945 chỉ cách Đức đầu hàng (tháng 5/1945) và Nhật đầu hàng (tháng 8/1945) vài tháng. Chiến sự vẫn diễn ra nhưng cục diện đã được định đoạt, phe Đồng minh chắc chắn thắng lợi.

Các phương án còn lại đều gắn với giai đoạn trước đó: “quyết liệt” là lúc phe phát xít đang tấn công dồn dập (1941 – 1942); “phản công” là dấu mốc từ 1943; “giằng co” là lúc hai bên còn giành nhau thế chủ động, trước khi trận Stalingrad phân thắng bại. Cả ba cách nói đều không phản ánh đúng thời điểm tháng 2/1945.

Hệ thống kiến thức liên quan

Để không nhầm lẫn bối cảnh của Hội nghị I-an-ta với các giai đoạn khác của chiến tranh thế giới thứ hai, cần xếp sự kiện theo trình tự thời gian:

  • Tháng 9/1939: Đức tấn công Ba Lan, chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ.
  • Tháng 12/1941: Nhật đánh Trân Châu Cảng, chiến tranh lan sang châu Á – Thái Bình Dương.
  • Năm 1943: Liên Xô thắng Stalingrad (2/1943) rồi Kursk (7/1943), phe Đồng minh bắt đầu chuyển sang phản công.
  • Năm 1944: Đồng minh mở mặt trận thứ hai ở Normandi (6/1944), giải phóng Pháp và đẩy lui Đức khỏi Tây Âu.
  • Tháng 2/1945: Hội nghị I-an-ta diễn ra khi phe Đồng minh đã giành thắng lợi quyết định.
  • Tháng 5/1945 và tháng 8/1945: Đức, Nhật lần lượt đầu hàng, chiến tranh kết thúc.

Nhìn vào trục thời gian này thấy rõ: I-an-ta nằm ở nhánh cuối, sau giai đoạn phản công (1943 – 1944) và ngay trước giờ kết thúc. Hiểu đúng vị trí của hội nghị trong dòng chảy sự kiện là chìa khóa để trả lời cả hai câu hỏi về bối cảnh và về giai đoạn của cuộc chiến.

Mẹo ghi nhớ nhanh

Gắn I-an-ta với con số “2/1945” và hình dung nó chỉ cách ngày Đức đầu hàng ba tháng. Khi gặp câu hỏi bối cảnh của I-an-ta, chọn phương án mô tả phe Đồng minh đang thắng và chiến tranh đang khép lại; loại ngay mọi phương án chứa các từ “bắt đầu”, “bùng nổ”, “lan sang”, “giằng co” vì những việc đó đều xảy ra trước năm 1945.

Một mẹo làm bài trắc nghiệm lịch sử: hãy chú ý trạng từ thời gian (“bắt đầu”, “đã”, “đang”) trong từng phương án. Nhiều khi nội dung nghe có vẻ đúng nhưng sai vì mốc thời gian, giống như phương án A của câu này.